Qilimat dhe tepihët turk


Qilimat dhe tepihët turk janë ndër suveniret më të popullarizuara që mund të blihen në Turqi. Në çfardo vendi turistik në Turqi, ju mund t'i shihni dyqanet që i shesin këta qilima dhe tepihë turk. Qilimat dhe tephiët turk kanë dizajnin dhe ngjyrën e tyre unike. Ato përfaqësojnë shumëllojëshmërinë e ngjyrave të kulturës së Lindjes së Mesme në mënyrë të përsosur. 

Ata ishin nomadë dhe ndryshonin vendbanimet e tyre shpesh. Ata filluan të bëjnë qilima dhe tepiha me lesh nga rrënjët e bimëve shumëngjyrëshe. Këto qilima dhe tepiha ua mundësuan atyre të ulen dhe të flenë në sipërfaqe të pastra, të mbrojnë hapësirat e tyre të banimit nga papastërtia dhe rëra dhe t'i mbajnë shtëpitë e tyre të ngrohta. Ata gjithashtu përdorën qilima dhe tepihë si dekorime duke i varur në mure. Kjo përfaqëson rëndësinë që ata i dhanë jetesës në një hapësirë të pastër, të ngrohtë dhe të mbrojtur.

Edhe pse ato filluan të bëhen për qëllime praktike, u bënë simbole për popullin turk. Njerëzit turq që thurnin qilimat paraqitën emocionet dhe pikëpamjet e tyre artistike në këto pjesë. Më vonë, njerëzit turq kaluan në vendbanime dhe ata filluan të mësojnë më shumë rreth leshit dhe ngjyrosjes natyrale. Ata jetonin në vende ku ishin afër mëndafshit dhe ishin të njohur me produktet dhe pëlhurat e endura.

Është dëshmuar se njerëzit turq e bën tepihun e parë në botë. Në vitin 1948, arkeologu rus, Sergei Rudenko e gjeti tepihun e parë. Ishte quajtur "Pazirik Carpet" dhe daton prej shekullit pesë para Krishtit. Tepihu i parë u paraqit në muzeun Hermitage në Shën Petersburg nga viti 1950. 

Qilimat filluan të bëhen nga turqit nomadë, dhe ata u bënë të njohur duke udhëtuar me ta dhe tërhoqën vëmendjen e shumë qytetërimeve. Një nga perandoritë më të spikatura turke, selxhukët i dhanë një rëndësi të madhe këtyre zanateve. Qilimat u sollën në Iran nga Anadolli prej selxhukëve, dhe punëtoritë e para të qilimave u krijuan në Konya në këtë periudhë. Qilimat e bërë në periudhën e selxhukëve u frymëzuan kryesisht nga struktura e gjallë dhe dinamike e natyrës.

Pas seljukëve, Perandoria Osmane e vazhdoi këtë traditë me entuziazëm. Me avansimet në teknologji dhe makineri, filluan të prodhoheshin qilimat më të mëdhenj. Këto qilima ishin bërë për pallate si dhe për xhamia. 

Qilimat turq tërheqin vëmendjen e shumë njerëzve në të gjithë botën. Duke filluar nga Perandoria Osmane, e vazhduar nga Republika turke, dhënia e qilimave për përfaqësuesit e huaj ose udhëheqësve politikë është një akt mirësie dhe një traditë e pafundme. Prandaj, shumë turistë që vijnë në Turqi duan të blejnë një qilim apo tepihë turke. Ato janë suveniret më të mira që përfaqësojnë natyrën shumëngjyrëshe dhe ekspertizën e popullit turk, si dhe historinë qindra vjeçare.